Czym są zapowiadane Pracownicze Plany Kapitałowe?

uśmiechnięty mężczyzna ze świnką skarbonką
Źródło obrazka: depositphotos

Prezydent Andrzej Duda 19 listopada podpisał ustawę o Pracowniczych Planach Kapitałowych, które mają zachęcić Polaków do długoterminowego oszczędzania na emeryturę. Sprawdziliśmy czym są PPK i jak zmienią obecny system emerytalny.

Program Pracowniczych Planów Kapitałowych (PPK) przeznaczony jest dla wszystkich pracujących Polaków w wieku od 19 do 55 lat, czyli ok. 11,5 mln osób. To system dobrowolnego oszczędzania na emeryturę, który musi wprowadzić każdy pracodawca zatrudniający przynajmniej jednego pracownika, za którego odprowadza składki na ubezpieczenia emerytalne i rentowe do ZUS (osoby prowadzące jednoosobową działalność gospodarczą, nie zatrudniają innych pracowników, dlatego nie będą objęci PPK).

Pracownicze Plany Kapitałowe – mechanizm działania

Pracodawca we współpracy z wybraną instytucją finansową otwiera dla każdego pracownika indywidualny rachunek PPK. Będzie on zasilany przez comiesięczne wpłaty pracownika i pracodawcy, Państwo zaś przekaże jednorazową wpłatę powitalną i dopłaty roczne. Oszczędności zebrane na rachunkach PPK będą stanowiły w pełni prywatny i dziedziczony kapitał finansowy pracownika.

Struktura składek oraz zachęt fiskalnych w ramach PPK ma wyglądać tak:

  • składka powitalna, jednorazowa ze strony państwa – 250 zł,
  • dopłata roczna ze strony państwa – 240 zł,
  • składka podstawowa pracodawcy – 1,5% podstawy składek na ubezpieczenie emerytalne i rentowe,
  • składka dodatkowa pracodawcy – do 2,5% podstawy składek na ubezpieczenie emerytalne i rentowe,
  • składka podstawowa pracownika – 2,0% podstawy składek na ubezpieczenie emerytalne i rentowe,
  • składka dodatkowa pracownika – do 2,0% podstawy składek na ubezpieczenie emerytalne i rentowe.

Łączna minimalna odprowadzana składka (pracodawcy i pracownika) może zatem wynieść 3,5%, a maksymalna 8%. Składki dokonywane przez pracownika rozliczane będą z wynagrodzenia netto. Osoby zarabiające poniżej pensji minimalnej (na dzień publikacji tekstu płaca minimalna równa jest 2100 zł brutto) będą wpłacać 0,5%. pensji zamiast 2%, bez utraty dopłat po stronie pracodawcy i państwa.

Jak będzie wyglądać podział składki dla pracownika i pracodawcy?

W celu przedstawienia skali oszczędności po 25 latach odkładania części wynagrodzenia w ramach Pracowniczych Planów kapitałowych przygotowaliśmy tabelę. Zakładamy, że pracownik i pracodawca odprowadzają składki podstawowe. Wynagrodzenie mieści się w przedziale od 2 100 do 8 000 brutto.

Wynagrodzenie (brutto)Składka pracownika na PPK (2% wynagrodzenia)Składka pracodawcy na PPK (1,5% wynagrodzenia)Oszczędności po 25 latach
2100 zł
42 zł
31,5 zł44 tys. zł
3000 zł60 zł45 zł59 tys. zł
4000 zł80 zł60 zł76 tys. zł
5000 zł100 zł75 zł93,5 tys. zł
6000 zł120 zł90 zł110 tys. zł
7000 zł140 zł105 zł127 tys. zł
8000 zł160 zł120 zł143 tys. zł

Swoje prognozowane oszczędności możesz sprawdzić korzystając z Kalkulatora PPK.

PPK są dobrowolne

Każdy pracownik automatycznie zostanie dołączony do PPK, ale w każdej chwili może zrezygnować z dokonywania wpłat; wystarczy złożyć u pracodawcy pisemną deklarację. I tak co 4 lata. Dlaczego? Ustawa zakłada, że pracodawca po 4 latach od złożenia przez pracownika rezygnacji z PPK musi automatycznie wznowić dokonywanie wpłat. Wtedy pracownik powinien złożyć taką samą deklarację o rezygnacji, jak cztery lata wcześniej lub pozostać w programie. Uczestnik PPK, który zrezygnował z wpłat, może je wznowić w każdym momencie.

Kiedy PPK zaczną działać?

Ustawa o PPK wejdzie w życie 1 stycznia 2019 roku, a start programu ma nastąpić 1 lipca 2019 roku. Reforma dotyczy olbrzymiej grupy osób, więc planuje się, że w ciągu 2 lat stopniowo (co 6 miesięcy) kolejne grupy zostaną włączane do programu. Największe firmy, zatrudniające powyżej 250 osób, zaczną stosować przepisy ustawy od 1 lipca 2019 r.

Podmioty zatrudniające co najmniej 50 osób – od 1 stycznia 2020 r., a firmy zatrudniające co najmniej 20 osób – od 1 lipca 2020 r. Pozostałe przedsiębiorstwa będą musiały stosować ustawę od 1 stycznia 2021 r. Ten ostatni termin obowiązuje też podmioty należące do sektora finansów publicznych.

Czy i kiedy można wypłacić pieniądze z PPK?

Pieniądze z PPK możesz wypłacić w dowolnym momencie. Wystarczy złożyć wniosek o zwrot środków, ale wtedy otrzymasz zgromadzone przez siebie oszczędności, pomniejszone o:

  • ogólnie obowiązujący podatek od zysków kapitałowych,
  • 30% wartości wpłat pracodawcy, bo były one zwolnione ze składek na ubezpieczenia społeczne – pobrane 30% zapisywane jest pracownikowi jako jego składka na ubezpieczenie społeczne w ZUS,
  • dopłaty ze strony Państwa.

Potrącenia przy wypłacie środków przed ukończeniem 60. roku życia wynikają z faktu, że wpłaty będą miały szereg preferencji podatkowych (zwolnienie z ZUS, podatku od zysków kapitałowych i dopłaty).

W trakcie gromadzenia środków możesz również:

  • wypłacić pieniądze w celu pokrycia wkładu własnego w związku z zaciągnięciem kredytu na zakup mieszkania lub budowę domu, o ile nie ukończysz 45 lat (do 100 % środków, z obowiązkiem zwrotu),
  • wypłacić pieniądze jeśli poważnie zachorujesz sam, zachoruje małżonka lub dziecko (do 25% środków, bez obowiązku zwrotu w ciągu 15 lat).

W chwili ukończenia 60 lat będziesz mógł wypłacić zgromadzone pieniądze. W domyślnym wariancie, najkorzystniejszym podatkowo, otrzymasz wypłatę jednorazową wynoszącą 25% zgromadzonych środków. Pozostałe 75% oszczędności będzie podlegało wypłacie w co najmniej 120 miesięcznych ratach.

Zmniejszenie liczby rat lub zwiększenie jednorazowej wypłaty, w tym wypłata całej kwoty jednorazowo (1 rata), będzie się wiązać z koniecznością zapłaty podatku dochodowego od zysków kapitałowych.

Co będzie się działo z moimi pieniędzmi i kto będzie nimi zarządzał?

Pieniądze w ramach PPK będą gromadzone w:

  • Funduszach Inwestycyjnych zarządzanych przez Towarzystwa Funduszy Inwestycyjnych,
  • Funduszach Emerytalnych zarządzanych przez Powszechne Towarzystwa Emerytalne,
  • Pracowniczych Towarzystwach Emerytalnych,
  • Zakładach Ubezpieczeń.

Wyboru instytucji finansowej dokona pracodawca w porozumieniu ze związkami zawodowymi, a jeśli takich nie ma w firmie, to z reprezentacją pracowników. Każda instytucja finansowa będzie musiała zadbać o to, aby zarządzane przez nią środki mogły być lokowane w tzw. funduszach zdefiniowanej daty stosujących odmienne zasady polityki inwestycyjnej, uwzględniające różny wiek uczestników PPK. Środki pracowników zbliżających się do 60. roku życia muszą być inwestowane w sposób coraz bardziej bezpieczny.

Pracownicze Plany Kapitałowe – perspektywy na przyszłość

Rząd przekonuje właścicieli firm i Polaków, że PPK są korzystne dla nich i gospodarki – mają wzmacniać bazy finansowania polskich przedsiębiorstw oraz stymulować długoterminowy wzrost gospodarczy, a przede wszystkim pomagać Polakom gromadzić oszczędności. Jednak eksperci finansowi nie są przekonani, że PPK są dobrym pomysłem. Dlaczego? Uważają, że system emerytalny nie powinien łączyć się z ryzykownymi segmentami rynku inwestycyjnego, nawet jeśli to ryzyko jest niewielkie.

Czytaj też: Śmierć właściciela konta – co ze środkami zgromadzonymi na rachunku?

Czytaj też: Wszystko, co chcielibyście wiedzieć o usługach BLIK

Powiązane tematy

trzech pracowników biura na korytarzu

Które banki są czynne w sobotę?

Pomimo przenoszenia kolejnych obszarów działalności do sieci, na rynku usług bankowych wciąż pojawiają się sytuacje wymagające wsparcia stacjonarnych doradców. Sprawdziliśmy,...

Komentarze: