Skorzystaj z pomocy jednego z 200 naszych Konsultantów.
Finanse
Pracujemy:
pn. - pt. 8:00 - 19:00
Zadzwoń 22 417 11 63
Poradniki

Czy instalacja fotowoltaiczna się opłaca?

Instalacje fotowoltaiczne stają się coraz bardziej popularne. Panele instalują zarówno właściciele domków jednorodzinnych, jak też rolnicy i przedsiębiorcy. Z pewnością jest to rozwiązanie ekologiczne i aktualnie modne. My skupimy się jednak na aspekcie finansowym instalacji fotowoltaicznych.

Według danych publikowanych przez Agencję Rynku Energii, rok 2020 był rekordowy pod względem mocy zainstalowanej fotowoltaiki i uzyskiwanej dzięki niej energii. Najprawdopodobniej rok 2021 będzie jeszcze lepszy ponieważ inwestujemy w fotowoltaikę na potęgę. Pod koniec marca 2021 łączna moc instalacji fotowoltaicznych w Polsce wyniosła blisko 4,5 GW. W sezonie pojawia się ok. 25 000 nowych instalacji miesięcznie.

Ekonomia instalacji fotowoltaicznej

Instalacja fotowoltaiczna może zostać potraktowana jako inwestycja. Jak wiadomo, inwestować warto jedynie wówczas, gdy rozumie się model transakcji. W przypadku fotowoltaiki, działanie instalacji bezpośrednio wpływa na jej opłacalność, więc przyjrzyjmy się mu bliżej.

Po pierwsze instalacja fotowoltaiczna musi zostać zakupiona, co stanowi główny koszt inwestycji. Stosunkowo wysokie są też koszty profesjonalnego montażu. W wielu wypadkach doliczyć należy koszt przyłącza energetycznego, wymiany liczników na dwustronne i ewentualne koszty administracyjne (np. czas poświęcony na kontakt z urzędem i operatorem sieci energetycznej). Oznacza to, że zdecydowaną większość kosztów inwestycji trzeba ponieść na początku, jeszcze zanim instalacja fotowoltaiczna zacznie działać. 

Od momentu uruchomienia, instalacja fotowoltaiczna będzie wytwarzać energię elektryczną, którą można zużytkować na własne cele (oszczędność) lub odsprzedać operatorowi sieci energetycznej (profit). Uzysk energii zależny jest od warunków pogodowych, a moment w którym jest ona efektywnie wytwarzana nie koreluje z potrzebami. Przeważnie najwięcej energii będzie wytwarzane za dnia w cieplejszych miesiącach, a zużywane wieczorami w miesiącach chłodniejszych. 

Mimo nieoptymalnego procesu produkcji i zużycia, warto pamiętać, że raz założone panele fotowoltaiczne mogą działać 25 lat i dłużej

Przez cały ten czas instalacja będzie przynosić korzyści energetyczne, a koszty jej eksploatacji będą bardzo niskie. Sprowadzą się w zasadzie do okazjonalnej wymiany uszkodzonych elementów elektrycznych. 

Montaż instalacji fotowoltaicznej należy więc traktować jako inwestycję długoterminową. Najpierw trzeba zainwestować (wydać pieniądze), ale potem przez wiele lat można cieszyć się korzyściami. 

Co wpływa na opłacalność instalacji fotowoltaicznej?

Obliczając opłacalność instalacji fotowoltaicznej będziemy brać pod uwagę kilka podstawowych czynników, które mają istotny wpływ na wydatki, zyski i okres zwrotu inwestycji.

Koszty paneli słonecznych

Panele słoneczne produkowane są coraz bardziej masowo. Poprawia się także technologia, w której są wykonane i dzięki temu zwiększa się ich wydajność. W praktyce oznacza to, że panele fotowoltaiczne tanieją. Dziś są znacznie tańsze niż były 10 lat temu. Aktualnie w fazie testów i produkcji mikroskalowej są panele fotowoltaiczne kolejnych generacji, które są znacznie wydajniejsze od obecnie stosowanych. Możemy więc założyć, że koszty paneli będą dalej spadać. Przewidywania te nie mają jednak wpływu na nasze obliczenia aktualnej opłacalności.

Koszt montażu

Montaż paneli fotowoltaicznych wymaga zarówno kompetencji, jak i uprawnień. Ze względu na popularność instalacji w ostatnich latach, monterzy mają pełne ręce roboty i mogą swobodnie ustalać wysokie stawki za swoją pracę. Koszty montażu instalacji fotowoltaicznych rosną i to szybko. Trudno przewidzieć czy taki trend się utrzyma.

Ceny energii

Ceny energii elektrycznej mają ogromy wpływ na opłacalność instalacji fotowoltaicznej wykorzystywanej głównie do zaspokojenia własnych potrzeb energetycznych. Wszystkie obliczenia wykonujemy aktualnie przy założeniu, że realne ceny energii elektrycznej się nie zmienią, co jest założeniem koniecznym, ale z gruntu fałszywym.

Ceny energii rosną w Polsce bardzo szybko i należy się spodziewać, że trend ten się utrzyma. Będzie to bardzo pozytywnie wpływać na opłacalność instalacji fotowoltaicznych założonych dziś.

My obliczamy z założeniem, że ceny energii się nie zmienią, a Ty pamiętaj, że im wyższe ceny energii tym bardziej opłaca się fotowoltaika.

Programy pomocowe

Wszyscy dopłacają do instalacji fotowoltaicznych. Aktualnie można skorzystać z pomocy Funduszy Europejskich, skarbu państwa lub gminy w zakresie założenia instalacji fotowoltaicznej. Programy pomocowe mają bardzo różną formę – od bezpośredniej dopłaty, przez zwrot kosztów, aż po ubezpieczenie kredytu. Wszystkie mają wspólną cechę. Skorzystanie z nich poprawia opłacalność instalacji fotowoltaicznej i przyspiesza zwrot z inwestycji.

Panele słoneczne

Z jakich programów pomocowych można skorzystać?

Programy pomocowe bardzo ułatwiają podjęcie decyzji o montażu instalacji fotowoltaicznej. Aktualnie mamy szereg programów, które można wykorzystać. Należą do nich:

  • Mój prąd – program przewiduje zwrot kosztów dla osób, które założyły instalację fotowoltaiczną w ciągu ostatniego roku. Maksymalnie można uzyskać 5000 zł, nie więcej niż 50% zainwestowanej kwoty. 
  • Czyste powietrze – skomplikowany system dofinansowań, które można wykorzystać zarówno na montaż instalacji fotowoltaicznej jak i wymianę kotła gazowego. Na samą fotowoltaikę można uzyskać do 50%, nie więcej niż 5000 zł. 
  • Ulga termomodernizacyjna – Ulga podatkowa, która pozwala obniżyć podatek dochodowy. W koszty uzyskania przychodu (dla osoby fizycznej też) zalicza się koszty instalacji fotowoltaicznej. 
  • Gwarancja Biznesmax – Gwarancja Banku Gospodarki Krajowej pozwala wynegocjować tańsze kredyty dla osób i firm inwestujących w farmy fotowoltaiczne o średniej skali. 
  • Agroenergia – wsparcie dla rolników, którzy zdecydują się inwestować w instalacje fotowoltaiczne. 
  • Energia + – dofinansowanie dla firm i organizacji, które zdecydują się inwestować w instalacje fotowoltaiczne. 

Jak widać, programów jest sporo. Przeważnie można skorzystać tylko z jednego na raz. Ulga termomodernizacyjna pozwala rozliczyć faktycznie poniesione koszty, czyli tą część, za którą nie zapłaciły programy pomocowe. 

Programy są ograniczone czasowo – w kolejnym sezonie pomoc może wyglądać inaczej niż w momencie publikacji tego tekstu. 

Finansowanie inwestycji w fotowoltaikę kredytem

Finansowanie inwestycji kredytem zawsze wiąże się z dodatkowymi kosztami. W większości wypadków po kredyt warto sięgnąć jedynie nie mając własnych środków na inwestycję. W przypadku instalacji fotowoltaicznych może jednak okazać się, że bardziej opłacalne jest skorzystanie z kredytu i późniejsze spłacanie odsetek niż zamrożenie środków. Dzieje się tak ponieważ:

  • Programy pomocowe powodują obniżenie wysokości oprocentowania kredytów na fotowoltaikę,
  • Instalacja fotowoltaiczna podnosi wartość nieruchomości, więc de facto zwiększa zdolność kredytową,
  • Banki traktują inwestycje w OZE jako bezpieczną.

Powyższe czynniki sprowadzają się do bardzo niskiego kosztu kredytów na instalację fotowoltaiczną.

Opłacalność mikroinstalacji fotowoltaicznej

Mikroinstalacja fotowoltaiczna, to instalacja o mocy nominalnej nie przekraczającej 50 kW. Najmniejsze instalacje, mające do 10 kW mocy nominalnej korzystają z preferencyjnego traktowania w zakresie oddawania energii do sieci i odzyskiwania jej.

W praktyce wygląda to tak, za każdą oddaną 1 kWh, możemy odebrać 0,8 kWh, o ile moc instalacji nie przekracza 10 kW. W przypadku większej mocy, za każdą 1 kWh, przysługuje nam 0,7 kWh.

Takie instalacje montowane są właśnie na dachach domów i budynków gospodarczych. Składają się z kilku paneli, okablowania, puszki przyłączeniowej itp.
Montuje się je przede wszystkim po to, by korzystać z nich osobiście, nie zaś sprzedawać energię do sieci. Korzystnie jest dostosować instalację tak, by całość uzyskiwanej energii była natychmiast wykorzystywana. Przykładowo domy i biura korzystające z klimatyzacji w gorące dni mogą spożytkowywać wytworzoną wówczas energię.

Opłacalność mikroinstalacji fotowoltaicznej zależy właśnie od wykorzystania energii. Najwyższa będzie gdy prosument wykorzysta całość wyprodukowanej energii na własne cele, najniższa gdy w trakcie produkcji nie wykorzysta energii wcale, tylko będzie ją odbierać z sieci w późniejszym terminie.

Przykładowe wyliczenie opłacalności

Nasz przykładowy prosument, czyli osoba produkująca energię na własne potrzeby:

  • Mieszka w domu jednorodzinnym;
  • Płaci rachunki za prąd ok. 160 zł miesięcznie / 1 920 zł rocznie.
  • Zamierza zamontować panele na dachu skierowanym na południe, nachylonym pod kątem 30⁰;
  • Zamierza korzystać z prądu na własny użytek;
  • Wybiera instalację o mocy nominalnej 4 kW (czyli zalecaną) – ok. 12 lub 14 paneli;
  • Płaci 20 000 zł za montaż, panele i przyłącze;
  • Płaci PIT 17% (czyli najniższy).

Teoretycznie taka instalacja byłaby w stanie pokryć roczne zapotrzebowanie energetyczne całego gospodarstwa domowego. Oczywiście produkowałaby energię głównie latem, podczas gdy mieszkańcy korzystaliby z niej przez cały rok. Uwzględniając stałe koszty utrzymania sieci energetycznej i możliwość odzyskiwania 80% energii oddanej do sieci, możemy założyć, że rachunki za energię udałoby się obniżyć o ok. 70% w pierwszym roku użytkowania i mniej więcej 60% w 20 roku użytkowania. Możemy bezpiecznie przyjąć średnie obniżenie rachunków na poziomie 65%.

Rocznie panele pozwolą zaoszczędzić: 1 920 zł x 65% = 1 248 zł.
Całą inwestycja zwróci się w przeciągu: 20 000 / 1248 = 16 lat

Nawet w takiej sytuacji instalacja paneli fotowoltaicznych będzie więc miała krótszy okres zwrotu niż mieszkanie kupione na kredyt pod wynajem.

Nasz prosument może jednak znacznie obniżyć początkowe koszty. Jeśli skorzysta z programów Czyste powietrze lub Mój prąd, obniży koszt początkowy o 5 000 zł. Pozostałe 15 000 zł może zaliczyć w koszty dzięki Uldze termomodernizacyjnej. Dzięki temu odzyska kolejne 2550 zł. Jego koszty spadną poniżej 12 500 zł, a okres zwrotu inwestycji zmniejszy się do 10 lat.

Obliczenia nie uwzględniają wzrostu cen energii (przewidywania są bardzo niepokojące), ani nie zakładają optymalnego wykorzystania energii (co mogłoby obniżać rachunki o ok. 82% zamiast 65%). Uwzględniając te czynniki można założyć, że instalacja fotowoltaiczna o mocy nominalnej 4 kW zwróci się w 6 do 10 lat.

Podsumowanie

Prawidłowo dobrane i zainstalowane panele fotowoltaiczne są opłacalną inwestycją długoterminową. Może nie aż tak bardzo jak obiecują to firmy związane z branżą, ale wciąż korzyści są znaczne. Zwrotu z inwestycji można spodziewać się w terminie 6 do 16 lat, podczas gdy sama instalacja będzie przynosić korzyści przez ok. 25 lat.

PORÓWNAJ KREDYTY
avatar

Powiązane tematy

Komentarze:

Subscribe
Powiadom o
guest
2 komentarzy
Oldest
Newest Most Voted
Inline Feedbacks
View all comments
Martyna
Martyna
16 dni temu

Dzień dobry, dziękuję za precyzyjne podsumowanie tematu instalacji fotowoltaicznej. Czy rzeczywiście opłacalność takiej instalacji znacznie spadnie przy zapowiedzianych zmianach w prawie dla nowych prosumentów od stycznia 2022, czy jest to raczej lament na wyrost? Pozdrawiam Pana.